Τα Θεία Πάθη και η Ανάσταση με χρώμα τοπικό

Το άρθρο έχει συνταχθεί την Σάββατο, 18 Απριλίου, 2009 και έχει καταχώρηθεί στην κατηγορία ΚΟΙΝΩΝΙΑ. Μπορείτε να παρακολουθήσετε σχόλια σε αυτό το άρθρο μέσω του RSS 2.0 feed. Μπορείτε να αφήσετε μια απάντηση , ή να κάνετε trackback από το site σας.

Τα Θεία Πάθη και η Ανάσταση με χρώμα τοπικό

Οι παραδόσεις και τα πασχαλινά έθιμα αναβιώνουν σε κάθε γωνιά της Ελλάδας με έναν μοναδικό και ποικιλόμορφο τρόπο. Πέρα από τα γνωστά σε όλους κόκκινα αυγά, την παραδοσιακή μαγειρίτσα και τα πυροτεχνήματα το βράδυ της Ανάστασης, κάθε περιοχή της χώρας επιφυλάσσει τις δικές της πασχαλινές εκπλήξεις, άλλοτε εντυπωσιακές, άλλοτε κατανυκτικές και άλλοτε θορυβώδεις.

ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ

ΥΔΡΑ
Με τρόπο μοναδικό γιορτάζεται η Μεγάλη Παρασκευή στο γραφικό νησί του Αργοσαρωνικού, καθώς ο Επιτάφιος της συνοικίας Καμίνι μπαίνει στη θάλασσα! Εκεί διαβάζεται η Ακολουθία του Επιταφίου δημιουργώντας μία ατμόσφαιρα κατανυκτική. Σκοπός του εθίμου αυτού είναι να ευλογηθούν τα νερά και να προσφέρουν ήσυχα ταξίδια και καλό γυρισμό σε κάθε ναυτικό που περνάει από εκεί. Στη συνέχεια οι Επιτάφιοι των τεσσάρων ενοριών συναντώνται στο κεντρικό λιμάνι, δίνοντας ένα ιδιαίτερο χρώμα.

ΠΑΡΟΣ

Η περιφορά του Επιταφίου της Μάρπησσας Πάρου παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς κατά τη διάρκειά της γίνονται δεκαπέντε περίπου στάσεις. Σε κάθε στάση φωτίζεται και ένα σημείο του βουνού με πυρσούς, όπου λαμβάνουν χώρα σκηνές από τη ζωή και τα πάθη του Χριστού. Νέοι και νέες, αλλά και μικρά παιδιά ντυμένοι Ρωμαίοι στρατιώτες ή μαθητές του Χριστού αναπαριστούν σκηνές από την είσοδο στα Ιεροσόλυμα, την προσευχή στο Όρος των Ελαιών, το Μαρτύριο της Σταύρωσης και την Ανάσταση. Έθιμο του νησιού είναι επίσης να φυλάγονται τα κεριά του Επιταφίου. Έτσι, όταν έχει φουρτούνα, οι Παριανοί τα ανάβουν, για να περάσει η φουρτούνα και να προστατέψουν τους ταξιδιώτες.

ΣΚΙΑΘΟΣ

H Σκιάθος είναι από τις ελάχιστες περιοχές της Ελλάδας, όπου τηρείται το Αγιονορίτικο Τυπικό, όσον αφορά στις ώρες που γίνονται οι ακολουθίες των Εκκλησιών. Έτσι η βραδινή ακολουθία του Επιταφίου ξεκινά τα ξημερώματα του Μ. Σαββάτου, ενώ ο Επιτάφιος περιφέρεται γύρω στις 4 το πρωί. Ένας τελάλης, ο «προεξάρχοντας», απαγγέλλει δυνατά τους θρηνητικούς ψαλμούς και ο κόσμος που ακολουθεί συντονίζεται μαζί του. Τα αναμμένα κεριά, τα φωταγωγημένα σπίτια, τα γραφικά καλντερίμια και οι ψαλμωδίες συνθέτουν μια ιδιαίτερη ατμόσφαιρα. Φτάνοντας στην εκκλησία των τριών Ιεραρχών, οι πιστοί των δύο εκκλησιών ενώνονται και μαζί συνεχίζουν την περιφορά σε ολόκληρο το νησί μέχρι τα ξημερώματα.

ΣΥΡΟΣ

Στην πρωτεύουσα των Κυκλάδων Καθολικοί και Ορθόδοξοι γιορτάζουν μαζί το Πάσχα. Τη Μεγάλη Παρασκευή όλοι οι κάτοικοι του νησιού βγαίνουν από τα σπίτια τους και ακολουθούν τους Επιτάφιους, που συναντώνται στην κεντρική Πλατεία Μιαούλη, όπου γίνεται κατανυκτική δέηση και ψάλλονται τροπάρια από τη χορωδία του Αγίου Νικολάου και Ιεροψάλτες. Το Μεγάλο Σάββατο, τα παλιά τα χρόνια, ο Ιούδας, φτιαγμένος από ξύλα, πανιά και άχυρα, καιγόταν πριν από την Ανάσταση για να μη μολυνθεί από την παρουσία του η λαμπρή ημέρα. Όμως, το έθιμο αυτό προκαλούσε αντισημιτικά αισθήματα στους Καθολικούς και έτσι καταργήθηκε. Το βράδυ στην Ανάσταση οι κάτοικοι της Σύρου μετά το «Χριστός Ανέστη» κάνουν ουρές έξω από τις εκκλησίες, για να φιλήσουν το χέρι του πρεσβυτέρου πατέρα της ενορίας.

ΜΕΓΑΛΟ ΣΑΒΒΑΤΟ-ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ

ΚΑΛΑΜΑΤΑ Η Καλαμάτα είναι γνωστή για ένα ξεχωριστό και ιδιαίτερα… θορυβώδες έθιμο, το σαϊτοπόλεμο. Ανήμερα το Πάσχα πλήθος κόσμου συγκεντρώνεται στο γήπεδο Μεσσηνιακού όπου 10-15 ομάδες των 15 έως 30 ατόμων επιδίδονται σε ένα εκκωφαντικό σαϊτοπόλεμο. Το έθιμο αυτό έχει τις ρίζες του από την εποχή της Τουρκοκρατίας, όταν οι Μεσσήνιοι χρησιμοποίησαν σαΐτες γεμάτες εκρηκτικά και αναχαίτισαν το ιππικό των Τούρκων, τρομάζοντας τα άλογά τους.

ΛΕΩΝΙΔΙΟ Στο γραφικό Λεωνίδιο πρωτεύουσα της επαρχίας Κυνουρίας, στην Ανατολική Πελοπόννησο, κάθε χρόνο το βράδυ της Ανάστασης αναβιώνει το φαντασμαγορικό έθιμο, «το πέταγμα των αερόστατων». Με το πρώτο «Χριστός Ανέστη» από τις 5 ενορίες της πολιτείας εκατοντάδες αερόστατα πυροδοτούνται και ελευθερώνονται για να ανεβούν στον ουρανό. Την ατμόσφαιρα συμπληρώνουν τα πυροτεχνήματα, βαρελότα και δυναμιτάκια.

ΛΙΒΑΔΕΙΑ Το έθιμo του «λάκκου» και το ακόλουθο πασχαλινό γλέντι κάνουν το Πάσχα της Λιβαδειάς ξεχωριστό και για όσους το ζήσουν αλησμόνητο. Μετά την Ανάσταση και πριν καλά ξημερώσει οι Λιβαδείτες ετοιμάζουν τη φωτιά. Ένας, κάνοντας το σταυρό του, βάζει φωτιά στο σωρό με τη λαμπάδα της Αναστάσεως. Το ίδιο γίνεται σε όλους τους «λάκκους». Οι φωτιές είναι έτοιμες και τα αρνιά τοποθετούνται στους «λάκκους». Ετσι ξημερώματα της Κυριακής του Πάσχα, η πόλη σκεπάζεται κυριολεκτικά από τον καπνό. Τo γύρισμα των αρνιών και το γλέντι γύρω από τους λάκκους διαρκεί μέχρι το απόγευμα.

ΠΛΑΣΤΗΡΑ Στην περιοχή Πλαστήρα ξεχωρίζουν τα πασχαλιάτικα έθιμα το κάψιμο του αφανού, ο διπλός χορός και τα σίγνα. Το βράδυ της Ανάστασης και την ώρα που ο παπάς δίνει το Άγιο Φως, οι νέοι του χωριού βάζουν φωτιά στον «αφανό», το ομοίωμα του Ιούδα, και ψέλνουν το «Χριστός Ανέστη». Το απόγευμα της Λαμπρής, οι κάτοικοι του χωριού σχηματίζουν τέσσερις χορούς, δύο οι γυναίκες και δύο οι άνδρες. Πρώτος σέρνει το χορό ο παπάς της ενορίας, ενώ οι χορευτές τραγουδούν ένα ειδικό αναστάσιμο τραγούδι, το «Σήμερα Χριστός Ανέστη». Τέλος, «τα σιγνά» είναι ένα καθαρά θρησκευτικό έθιμο, κατά το οποίο τη δεύτερη μέρα του Πάσχα, μετά τη λειτουργία, σχηματίζεται πομπή με τα λάβαρα, τις εικόνες, τα εξαπτέρυγα, τον ιερέα και τους ψάλτες και ακολουθούν οι πιστοί με τις λαμπάδες. Η πομπή κάνει τον κύκλο του χωριού ψέλνοντας εν χορώ το «Χριστός Ανέστη». Έτσι ξορκίζουν το κακό.

ΚΕΡΚΥΡΑ Το Μ. Σαββάτο γίνεται το έθιμο του σεισμού, που περιγράφεται στο Ευαγγέλιο. Μετά την πρώτη Ανάσταση πέφτουν οι «μπότηδες». Πρόκειται για ένα έθιμο με βενετική ρίζα, κατά το οποίο οι νοικοκυρές ρίχνουν από τα μπαλκόνια τους τα περίφημα κανάτια με τη διπλή λαβή. Στην Πίνισα, το παλιό εμπορικό κέντρο της πόλης, αναβιώνει το έθιμο της μαστέλας. Ένα μισοβάρελο στολίζεται με μυρτιές και κορδέλες και οι περαστικοί ρίχνουν μέσα κέρματα για το καλό. Με την πρώτη καμπάνα της Ανάστασης κάποιος βουτάει μέσα για να μαζέψει τα λεφτά. Η Ανάσταση στην Κέρκυρα γίνεται με τυμπανοκρουσίες και πυροτεχνήματα. Όταν τελειώσει οι μπάντες διασχίζουν όλη την πόλη, παίζοντας εύθυμα και ο κόσμος τρέχει από πίσω τους τραγουδώντας. Το γλέντι έχει μόλις αρχίσει και θα διαρκέσει μέχρι το πρωί.

Σχετικά Άρθρα


ΑΦΗΣΤΕ ΣΧΟΛΙO

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΝΕΑ

ΣΤΙΓΜΙΟΤΥΠΑ